SchatbaarDeterminatiekaartScan een object
☰ MenuDeterminatiekaart
Schatbaar

Vingerhoeden dateren

Van middeleeuwse bijenkorf tot zilveren souvenir · determinatiekaart

Per periode

Middeleeuwen tot ca. 1450
  • Gegoten van koperlegering, laag en dik, met een ronde top: de bijenkorfvorm.
  • De putjes met de hand ingeslagen, vaak in een spiraal of onregelmatig. Ook naaiersringen zonder top.
Late middeleeuwen en 16e eeuw ca. 1450–1600
  • Neurenberg wordt het grote centrum. Hoger model, de putjes regelmatiger, vaak in een spiraal of in rijen.
  • Soms een gladde band onderaan met een merkje of kartelrand.
17e eeuw 1600–1700
  • Gedreven messing in plaats van gegoten; hogere, slankere vorm. Nederland is een belangrijke maker en exporteur.
  • Ook zilveren vingerhoeden met gegraveerde band, naam of jaartal.
18e eeuw 1700–1800
  • Dunner metaal, kleine regelmatige putjes, vaak al met een machine gezet.
  • Versierde band, soms een tekstje; zilveren vingerhoeden als geschenk.
19e en 20e eeuw na 1800
  • Fabrieksmatig: zilver (vaak met keurmerk op de band), messing, staal, later aluminium en kunststof.
  • Souvenir- en reclamevingerhoeden; Engelse fabrikanten als Charles Horner.

Waar let je op?

  • Gegoten en dik = meestal vóór 1600. Gedreven en dun = later.
  • Bijenkorfvorm met ronde top = middeleeuws. Hoge, rechte vorm met platte top = vanaf de 17e eeuw.
  • Zilver: kijk naar de keurmerken op de band (zie Zilvermerken).

Stappenplan

  1. Gegoten of gedreven?: Dik en zwaar, ruwe binnenkant = gegoten, meestal vóór 1600. Dun en licht = gedreven, 17e eeuw of later.
  2. De vorm: Laag en bol = middeleeuws. Hoger en recht = 16e–17e eeuw. Strak en dun = 18e eeuw en later.
  3. De putjes: Groot en onregelmatig = met de hand. Klein en regelmatig = machinaal, 18e eeuw en later.
  4. De band: Gladde band met kartel of tekst = 17e eeuw en later.
  5. Het metaal: Messing en brons in alle tijden; zilver vooral vanaf de 17e eeuw; staal, aluminium en kunststof 19e–20e eeuw.

Meer voorbeelden en het zoekbare register: schatbaar.nl/vingerhoeden.html · Wat is het waard? Scan het op schatbaar.nl

Terug naar het register