Delfts aardewerk
Faience van 1600 tot vandaag
Delfts aardewerk (faience) is wit geglazuurd aardewerk, meestal blauw beschilderd naar Chinees voorbeeld. Hier de ontwikkeling, met 581 stukken uit musea en opgravingen. Voor merken: zie Porseleinmerken.
Vroege faience
1600–1650
- Overgang van majolica naar faience; borden met Wanli-decor (vakken, naar Chinees kraakporselein).
130 gedateerde voorbeelden uit musea en opgravingen
Bloeitijd
1650–1730
- Delft wordt het centrum: tientallen fabrieken zoals De Grieksche A en De Porceleyne Fles maken borden, vazen, kasten en tuitpotten in chinoiserie en later ook polychroom.
334 gedateerde voorbeelden uit musea en opgravingen
18e eeuw
1730–1800
- Polychroom en petit feu; daarna verdringen Engels creamware en porselein het Delfts.
96 gedateerde voorbeelden uit musea en opgravingen
19e en 20e eeuw
na 1800
- Na een periode van verval herleeft De Porceleyne Fles vanaf 1876; veel modern Delfts en souvenirs.
19 gedateerde voorbeelden uit musea en opgravingen
Echt of later?
- Oud Delfts heeft een zachte, roomwitte glazuur met kleine putjes en schilfers aan de rand, waar de rode of gele scherf zichtbaar wordt.
- Merken zijn vaak nagemaakt; kijk naar de schildering en de scherf.
- Veel "Delfts" uit de 20e eeuw is souvenirwerk.
Zo dateer je het
stap voor stap
Zacht, geel tot roze aardewerk onder het tinglazuur.
Wanli, chinoiserie, polychroom of 19e-eeuws.
Bord, schotel, vaas, kan of tuitpot.
Zoek het op bij Porseleinmerken.
Geen enkel kenmerk is op zichzelf beslissend: kijk naar de combinatie, en vergelijk met de gedateerde stukken in het register.
Register
zoeken, filteren en bladeren
Bij elke datering zie je waar die vandaan komt: zonder toevoeging is het de datering van het museum of de bron; ‘scheepswrak’ betekent gevonden in een wrak dat rond dat jaar verging; ‘geschat’ hebben wij bepaald op vorm, type of vergelijking met gedateerde stukken; ‘ruwe schatting’ alleen op vindplaats. Met de keuzelijst Datering filter je daarop. Typ een woord, kies een periode of vul een jaartal in, en verfijn met de keuzelijsten. Tik op een stuk voor de beschrijving; blader daarna met Vorige en Volgende of veeg opzij.
Woordenlijst
- Faience
- Aardewerk met wit tinglazuur.
- Wanli
- Decor in vakken naar Chinees porselein (ca. 1600–1650).
- Chinoiserie
- Chinees aandoende decoratie.
- Petit feu
- Extra kleuren in een lagere stook.
Bronnen
- Foto’s, dateringen en beschrijvingen van: Batavialand, Geldersch Landschap & Kasteelen, Provincie Noord-Holland, Rijksmuseum, Slot Loevestein, Stedelijk Museum Zutphen (via Europeana en de eigen databanken; licentie bij elk stuk).
- De uitleg per periode is in eigen woorden geschreven en gecontroleerd tegen vakliteratuur en museumbeschrijvingen; de dateringen per kenmerk zijn gemiddelden, een enkel stuk kan afwijken.